CCN Redakteur – George April
WESKAAP:- Sedert die munisipale verkiesings van November 2021, het tientalle tussenverkiesings (by-elections) in die Wes-Kaap plaasgevind, veral in munisipaliteite soos George, Drakenstein, Swellendam, Langeberg en Weskus-areas.
Hierdie verkiesings is nie presies 52 in totaal nie (die getal wissel volgens bronne en hoe wyke getel word), maar hulle vind gereeld plaas en bied ‘n aanduiding van plaaslike dinamika.
Die tendense toon ‘n duidelike patroon:
– Die “Patriotiese Alliansie (PA)” toon merkwaardige groei. Die party het in 2021 byna geen teenwoordigheid gehad nie, maar wen nou toenemend wyke, veral in kleurling-gedomineerde areas. Onlangse voorbeelde sluit in:
– Januarie 2026 in George: Die PA het Ward 17 (Conville/Rosemoor) met ongeveer 60% gewen (voorheen DA met ~40%), en Ward 27 (Pacaltsdorp) met 51% (voorheen Good/DA). Dit was skokresultate, met hoë opkoms (ongeveer 54–55%).
– Vorige wins: Drakenstein (2025), Swellendam (2025, insluitend ‘n ward van die ANC), en ander areas soos Mosselbaai.
Hierdie groei kom dikwels deur floor-crossing (raadslid-defeksies), ontevredenheid met dienslewering, en die PA se fokus op plaaslike kwessies.
– Die “Demokratiese Alliansie (DA)” verloor grond in sekere wyke, maar behou oor die algemeen die oorheersing. Hulle verdedig die meerderheid tussenverkiesings suksesvol, en beheer steeds die provinsie (met ‘n absolute meerderheid sedert 2024) asook die meeste munisipaliteite, insluitend Kaapstad en koalisies in George. Selfs ná verliese in George bly die DA-koalisie in beheer van die raad daar.
– Die ANC en kleiner partye bly swak in die Wes-Kaap, met min wins en verdere erosie van support.
Oor die breë provinsie bly die Wes-Kaap ‘n DA-dominante gebied, met die PA se opmars as ‘n groeiende plaaslike uitdaging eerder as ‘n provinsiale bedreiging. Die volgende munisipale verkiesings word verwag in 2026 (volgens die IEC se kalender en aankondigings, met moontlike datums van laat 2026 tot vroeg 2027).
Hierdie tussenverkiesings dui op emosionele en protes-stemme, maar die provinsiale stabiliteit bly onaangeraak. Vir kiesers beteken dit dat politieke leiers nou al sosiale media gebruik om mekaar aan te val, emosies aan te wakker en momentum te bou vir die aanloop tot die munisipale verkiesings. Tog verander min regtig op die grond: dienslewering-uitdagings, armoede en munisipale probleme bly dieselfde, ongeag watter party ‘n wyk wen. Sosiale media-kommentaar skep geraas, maar dit vertaal nie noodwendig na tasbare verbeterings in gemeenskappe nie.
Dit skep ‘n boeiende storie: Die illusie van groot verandering teenoor die realiteit van voortgesette DA-beheer en stadige plaaslike impak.
